․․․Սանահինն աշխարհում իմ ամենասիրելի եկեղեցին է․․․

Ու ես համարում եմ, որ աշխարհում նրանից ավելի գեղեցիկ եկեղեցի գոյություն չունի․․․

Այն զարդաքանդակները, որոնք ունի այդ եկեղեցին, ինձ համար ամենաբարձրաճաշակն են թե՛ հոգևոր, թե՛ ճարտարապետական տեսանկյունից․․․

Եվ ես, նրանից հարյուր և ավելի կիլոմետր հեռու գտնվելով հանդերձ, պարբերաբար հիշում եմ ինձ այդ եկեղեցու կիսաքանդ պատերի, հազիվ նշմարվող խոյակների, հողածածկ ու պատահական ծլած մոլախոտերի մեջ կանգնած՝ լի հավատով և ապագայի սպասելիքներով․․․Այնտեղ իմ չասած խոսքերը լսելի էին․․․

Վաղուց չեմ այցելել․․․

Սանահինը, ցավոք, ավիրվում է․․․

Ասում են, թե ուզում են վերանորոգել․․․

Դա ավելի սարսափելի է․․․

․․․Սանահինի եկեղեցու գլխին մի ծառ է աճում․․․

Ասում են, թե գյուղի բնակիչները պարբերաբար այդ ծառը կտրում են, իսկ սա չի զիջում, աներեսաբար նորից է աճում․․․ Դե երևի իր չասած խոսքերն էլ են լսելի այնտեղ․․․

Յուրաքանչյուր մարդու հոգի ունի այս ծառի նման աներեսաբար աճող մի զգացում, որն իրեն խանգարում է, ավիրում է, բայց որը կտրելն անհնար է, քանի որ նրա արմատներն են շատ ամուր խարսխված․․․

Sanahin monastery in Armenia

Կյանքն այն է, ինչ կա․․․

Առողջության հիմքը մեր գեներն են և դրա պահպանման մեր ջանքերը, ոչինչ պատահական․․․

Վստահության հիմքը ազնվությունն է, ոչինչ ավելի անհնար կամ ոչինչ ավելի բարդ․․․

Հաջողության հիմքը տքնաջան և նվիրված աշխատանքն է, ոչինչ բախտի բերմամբ կամ պատահմամբ․․․

Երջանկության հիմքը մեր սպասումներն են աշխարհից և մարդկանցից, ոչինչ ավելի գերբնական կամ ոչինչ գրքային․․․

Սիրահարվածության հիմքը հարմար պահն է, ոչինչ ավելի առեղծվածային կամ ավելի հեքիաթային․․․

Սիրո հիմքը մեր պակաս կեսն է, ոչինչ օդային կամ անիրական․․․

Օտարության հիմքը նախկին սերն է կամ մոխրացրած վստահությունը, ոչինչ թշնամական կամ պապենական․․․

Կյանքն այն է, ինչ կա․․․

Կյանքում ապրելու (իրապես ապրելու) ամուր հիմքը կյանքի ցանկացած պահի ինչ որ բանով կամ ինչ որ մեկով ոգեշնչված կամ մոտիվացված լինելն է, ընդ որում՝ ոգեշնչման աղբյուրը կարող է լինել ինչ ասես՝ սկսած պահարանում հագուստը գունային տրամաբանությամբ դասավորելուց մինչև սեփական երեխայի նկարչության տետրերը ստուգելը․․․
Ընդ որում՝ կյանքի տարբեր փուլերում ոգեշնչման մի աղբյուրից մյուսին անցումը պիտի շատ ժամանակ չկլանի․․․Հատկապես, որ կյանքը ժամկետային առումով սահմանափակ է, իսկ ոգեշնչման առիթները՝ անսահմանափակ․․․
Չվարանե՛նք և չվախենա՛նք ոգեշնչվել․․․Հատկապես նորով, հատկապես նորովի և հատկապես դրականով․․․

2018 թվական․․․

Ապրիլի 7․․․

Երևան․․․

Քաղաք, որտեղ երջանիկ լինելը պարտադիր է․․․

Խաղալիքների խանութ․․․

Նվեր եմ ընտրում ինձ շատ սիրելի երկու բալիկի համար՝ աղջկա և տղայի․․․

Դե, իհարկե, մոտ մեկ ժամ տվայտվում եմ՝ խանութի ողջ տարածքի խաղալիքներն ուսումնասիրելով, քանի որ ուզում եմ այդ խաղալիքներն ինչ որ բարի և հաճելի հիշողություն թողնեն իրենց նոր սեփականատերերի մոտ։ Ընթացքում վերհիշում եմ իմ ունեցած և երազած բոլոր խաղալիքները, իմ անվերջանալի խաղերը, նկատում եմ որոշումներ արագ կայացնող և անընդհատ փոփոխվող հաճախորդներին, արդեն մի քիչ կաշկանդվելով՝ ժպտում եմ երկու հաճելի վաճառողուհիներին և մեկ՝ մոտ 18 տարեկան շիկահեր և կապուտաչյա երիտասարդ վաճառողին․․․

Վաճառողուհիներից մեկի օգնությամբ վերջապես ընտրում եմ տղայի ատրճանակը և անցնում աղջիկների խաղալիքների բաժնի մի հատված, որտեղից ուզում եմ մանկական զարդատուփ ընտրել։ Մոտ մեկ ժամ էլ այդտեղ եմ տատանվում՝ երիտասարդ վաճառողի քաղաքավարի ժպիտը չարաշահելով։ Այս երիտասարդը բացահայտ ինչ-որ բանով շատ անհանգիստ է և բացարձակ տրամադրություն չունի ինձ խորհուրդներ տալու իմ զարդատուփի և նրա գունային եղանակների մասին, սակայն իր տրամադրության այդ պահի հնարավորությունների սահմաններում համոզում է ինձ վերցնել ինչ որ սպիտակ զարդատուփ իմ ընտրած վարդագույնի փոխարեն։ Երկար բանակցություններից հետո ես չեմ զիջում, և մենք մոտենում ենք դրամարկղին իմ ընտրած վարդագույնով։ Երբ խնդրում եմ փաթեթավորել նվերները, վաճառողները սկսում են տուփերի մեջ տեղադրել դրանք, և այդ պահին նույն երիտասարդն աննկարագրելի երջանկությամբ (չնայած խիստ անհանգիստ և լարված տրամադրությանը) նկատում է, որ վարդագույն զարդատուփի անկյունը մի լավ վնասված է։ Կատարյալ հերոսացած դեմքով ինձ ցույց է տալիս այդ վնասը, ստուգում, որ դա պահեստում վերջինն է և ժպիտով ինձ հարցնում․ «Սպիտակը բերե՞մ»․․․

Մինչ ատրճանակն ու «սպիտակը» կփաթեթավորեն, այս երիտասարդն սկսում է իր գործընկեր մի աղջկա բողոքել, թե առաքման ծառայության վարորդն ուշանում է արդեն կես ժամ․․․ Այս աղջիկն սկսում է հանգստացնել բոլոր հնարավոր տարբերակներով, թե ամեն ինչ նորմալ կլինի, պետք չի անհանգստանալ, սակայն բոլոր ջանքերն ապարդյուն են․․․

Վերջապես խանութի թափանցիկ դռանը դանդաղորեն և առանց որևէ անհանգստության մոտենում է կատարյալ անտարբեր դեմքով առաքիչը։ Նրան տեսնելուն պես խանութի երիտասարդ վաճառողը տեղից պոկվում է և անհետանում խանութի ետնամաս և նույն վայրկյանին հայտնվում մի հաճելի չափերի սպիտակ փափուկ արջուկով և կարմիր վարդերի փնջով։

Մի կարգին փնթփնթում է այդ մարդու վրա ուշանալու համար՝ այդ ընթացքում վարդերի փունջը արջուկի թևերի մեջ խցկելով։

․․․Այս արջը բացարձակ ցանկություն չունի այդ վարդերը բռնելու, այդ առաքիչը պահի կարևորությունը ընդհանրապես չի հասկանում և ձանձրույթով նայում է հուզված երիտասարդին, արջին և նրա թևերի միջից դավաճանաբար սահող վարդերի փնջին, դրսի անցորդները անտարբեր քայլում են, կյանքն անցնում է, կարծես ամեն ինչ սովորական է, երկրագունդը պտտվում է իր առանցքի շուրջը․․․

․․․Մինչդեռ ինչ որ մեկը ինչ որ բան է որոշել․․․

Առաքիչին շատ հուզված և, հազիվ բառերն արտաբերելով, բացատրում է տան տեղը․

– Մալաթիայի *** խանութի ետևում ընդամենը մեկ տուն կա, տանում եք այդտեղ․․․

Ո՛չ ես, ո՛չ առաքիչը չենք համոզվում, որ այնտեղ մեկ տուն կա, բայց պահը փրկում է գործընկեր աղջիկը, երբ հիշեցնում է, որ հասցեն ինչ որ տեղ գրած կա։ Արդյունքում գրպանում ճմրթված թղթի մի կտորի վրա հազիվ ընթեռնելի ձեռագրով գրված հասցեն փոխանցվում է առաքիչին․․․

Պարզվում է անտարբեր առաքիչի մեջ էլ սիրտ է բաբախում, քանի որ նրա դեմքին ժպիտանման մի երևույթ է հայտնվում և մի քիչ վախենալով հարցնում է․

–  Ու՞մ․․․

Պատասխանը ցնցող է․․․ Հուզմունքից ասում է․

– Կարևոր չի․․․ Թո՛ղ գաղտնի լինի․․․

Ես, իհարկե, ծիծաղում եմ և նրա կողքից ցածրաձայն ասում․

– «Ում»-ը չի, որ պետք է գաղտնի լինի, «ում»-իցը թող գաղտնի լինի․․․

Շիկնելով ժպտում է և հասկանում պահի զավեշտը․․․

․․․ Գործընկեր աղջիկն էլ է ծիծաղում և կողքից մեղմ ձայնով ասում․

– Մերի․․․

Այս երիտասարդը մի քիչ շնորհակալ նայում է «դավաճան» գործընկերոջը, որ այդ բարդագույն գործն արել է․․․ Ինքն այդ պահին այդ անունն ասել չէր կարող․․․

․․․Առաքիչը փակում է թափանցիկ դուռը դրսից՝ իր հետ տանելով ջերմագույն զգացմունքների մարմնացում մի սպիտակ անտարբեր արջուկ և անուշաբույր վարդերի փունջ․․․

․․․Ես փակում եմ թափանցիկ դուռը դրսից՝ ինձ հետ տանելով իմ սիրելի Լեայի և Ռաֆայի խաղալիքները․․․

․․․Մոտ 18 տարեկան շիկահեր և կապուտաչյա երիտասարդ վաճառողը ներսից կանգնած է մնում Մաշտոցի պողոտայի վրա գտնվող խանութի թափանցիկ դռան մոտ՝ հայացքը, միտքը և հոգին հառած Մալաթիայի *** խանութի ետևում գտնվող ընդամենը միակ տանը, որը նրա համար անհերքելիորեն միակ տունն է աշխարհում․․․

․․․Մինչև հոգու խորքը և մտքի թաքուն անկյունները ոգևորվածներին, ինչպես նաև այն անձանց, ում նյարդերի վրա ես ինչ-ինչ պատճառներով ազդում եմ, հոգաչափ խնդրում եմ չկարդալ կամ կարդալիս մինչև վերջ կարդալ․․․ Ձեզ համար եմ ասում, իմ չէ․․․

Ես արթնացել եմ նույն՝ իմ շատ սիրելի Հայաստանում․․․ Հայաստանն ինձ համար միշտ է սիրելի՝ անկախ այն ղեկավարող անձանցից կամ նրանց քաղաքականությունից․․․ Հայաստանն այլ արժեք է․․․

Եվ այսօր ինձ համար, միևնույն է, ապրիլի 24-ն է․․․

Եվ այսօր ինձ համար մեր պատմության ամենամութ օրն է՝ անկախ ամեն ինչից, քանի որ շուրջ 103 տարի ազգովի չենք կարողանում այդ հարցի լուծումը տալ․․․

Եվ ինձ համար Հայաստանի իրական հաղթանակը կլինի մի օր «Ապրիլի 24»-ը պատմության մեջ լուծելի դարձնելը, ինչ որ մի օր Արցախի մեկ միլիմետր հողի համար սրտի արագ բաբախ չունենալը, ինչ որ մի օր արթնանալը ու հասկանալը, որ սահմանին կանգնած նույնիսկ անծանոթ երիտասարդի կյանքի կամ մրսելու համար չեմ անհանգստանում, ինչ որ մի օր արթնանալը և հասկանալը, որ հեռավոր գյուղերում սոված և անապագա երեխա չկա, մի օր արթնանալը և հասկանալը, որ իմ երկիրն անձանցից չի կախված․․․

․․․Եվ այս ամենի պատասխանատուն բոլորս ենք, և բոլորս մեր մասնակցությունն ունենք այդ գործում․․․

Ասելիքս շատ-շատ է, զգացմունքներս՝ անծայրածիր, մտքերս՝ արդեն բարեբախտաբար կանոնակարգված․․․

Ինձ համար ազգային «հաղթանակը» իմ հայրենակցի նկատմամբ չէ․․․

Ինձ համար ազգային «հաղթանակը» իմ ազգակից եղբորն ու քրոջն ուղղված անթույլատրելի, շատ հաճախ անտեղի հայհոյանքներով, ցածրագույն սարկաստիկ հումորներով ու տհաճ վիրավորանքներով չէ․․․

Ինձ համար ազգային «հաղթանակը» իմ ազգակից եղբորը և քրոջը պատճառված մարմնական և հոգեկան վնասվածքներով չէ․․․

Ինձ համար ազգային «հաղթանակը» «Հայը Հայի նկատմամբ» ծայրահեղական և ստիպողական գաղափարախոսությամբ չի՝ կամ մեզ հետ ես կամ մեզ դեմ, երրորդ կողմ չկա (իսկ ես ոչ մի կողմից չեմ, քանի որ կա երրորդ կողմ)․․․

Ինձ համար ազգային «հաղթանակում» արևածաղիկն ու գարեջուրը տեղ չունեն․․․

Ինձ համար ազգային «հաղթանակում» ցինիկ ծիծաղը տեղ չունի․․․

Ինձ համար ազգային «հաղթանակը» մեկ օրով չի հաստատվում․․․

Ինձ համար ազգային «հաղթանակի» առաջնորդների մեջ կասկածելի անձինք չպիտի նշմարվեն թեկուզ մեկ վայրկյան․․․

Ինձ համար Հայը Հայ է վերջին հաշվով․․․

Այնպես, որ ես տեղի ունեցածն ազգային «Հաղթանակ» չեմ կոչում․․․

Ես այն կոչում եմ պատմական ժամանակաշրջան, պատմական ապրիլ և պատմական օր, որը դեռ երկար է մեզ օգնելու, քանի որ․

Երեկ խայտառակ լարված իրավիճակ է խաղաղվել առանց «Հայը Հայի սպանելու» (մենք ամեն դեպքում արյունարբու ազգ չենք ու իրար հեշտ չենք սպանում)․․․

Այս ընթացքում կուտակված բացասական լիցքերի և ինչու ոչ նախանձի դուրսբերման ժամանակահատված է եղել․․․

Այս ընթացքում Հայը Հային սիրել է միանշանակ․․․

1915-ից ի վեր առաջին անգամ է, որ ապրիլին հայ ազգն այսքան ուրախ է եղել (անկախ ուրախության դրսևորման անթույլատրելի դրսևորումից) ․․․

Երեկ տեղի է ունեցել շատ-շատերի երազանքի իրականացումը (որի վրա դեռ աշխատել է պետք)․․․

Երեկ ևս մեկ անգամ Հայաստանը ինչ որ մի բանում՝ անարյուն հեղափոխությամբ, առաջինն է համարվել (մեր արտասահմանյան ընկերների մոտ գլուխներս կգովենք ինձ համար «հեղափոխություն» չհամարվող ինչ որ մի բանով)․․․

Երեկ մենք աշխարհին ցույց տվեցինք, որ մենք դեմոկրատիայի կողմնակից ենք․․․

Երեկ տեղի է ունեցել մի բան, որի իրական շարժառիթները, կազմակերպողներին, իրական առաջնորդներին և մասնակիցներին, նրանց նպատակները մենք կամ կիմանանք կամ չենք էլ իմանա․․․

Շատերի երեկվա անկառավարելի էյֆորիան չկիսելով հանդերձ (ես Հայաստանն իր ամեն ինչով սիրել եմ միշտ, սիրում եմ այսօր և սիրելու եմ վաղը)՝ ես հավատում եմ իմ երկրի վառ ապագային, և այդ հավատի պատճառը բացառապես այսօր Երևանը մաքրող սակավաթիվ երիտասարդներն են, ովքեր վստահ եմ, որ չէին էլ աղտոտել քաղաքը և պիտի շարունակեն իրենց արդար և մշտական պայքարն աղտոտողների դեմ․․․

P.S. Հայրենասիրությունը և քաղաքականությունը սովորենք տարբերել իրարից․․․ Զգացմունքային կամ պլանավորված «հաղթանակին» պետք է հաջորդի ողջամիտ և խելացի ռազմավարությունը, որի ներուժը, հուսանք, որ ունենք․․․

Մեկ էլ, աստծու սիրուն, խնդրում եմ Մոնթեի անունը չնույնացնենք քաղաքական գործիչների անունների հետ․․․ Ես՝ որպես Հայ, դրա իրավունքն ունեմ․․․

Դիլիջանի յուրահատկությունը կայանում է նրանում, որ այստեղ բնության բոլոր դրսևորումները հնարավոր են նույն պահին, նույն տեղում, նույն ազդեցությամբ և նույն ուժգնությամբ՝ ամպեր՝ նիրհած սարերին, սարեր՝ պատված մշուշով, մշուշ՝ վառված արևով և արև՝ ցողված անձրևով…
Եվ դա մեխանիկորեն տեղի է ունենում նաև մարդկային զգացմունքների դրսևորումներում…
…Միայն այստեղ է հնարավոր անձրևը զգալ հոգով..

Մինչև Դիլիջանը ես անձրևից բան չէի հասկանում և չէի սիրում…
Սա զգացմունքային քաղաք է, ինչ խոսք…

Այս քաղաքը հետաքրքիր է մխրճվել իմ կյանք և իմ էություն։ Առաջին անգամ ես տեսել եմ Դիլիջանը նրա ամենախեղճ վիճակում, երբ ամեն ինչ հետսովետական “ճոխության“ մնացորդի տեսք ուներ… Հետո կյանքը ստիպեց այստեղ “վայելել” տհաճ զգացողությունների մի տարափ և հենց այս նույն սարի (որով հիանում եմ Դիլիջանում եղած ամեն առավոտ մեր սիրելի տնից) ստորոտային մի մասում ես պառկած էի նախկին հյուրանոցին պատկանող անտառի հանգստյան գոտում և մի քանի ժամ անց պետք է վերադառնայի Երևան ինչ որ անհասկանալի ապագա ինչ որ անլուծելի հարցերով ….
Եվ ես Դիլիջանից հեռացա նրան չսիրելով…այստեղ ինչ որ բան կիսատ թողած… Եվ հետագայում բոլորին ասում էի, թե Դիլիջանի օդը ծանր է և տհաճ…
…Եվ անձրևն անդադար է ու տխուր…

Հետո՝ տարիներ անց եղավ այն, ինչ պիտի լիներ…
Եղավ այս հրաշք տունը, որի ամեն ինչը սիրում եմ, այս հրաշք սարն այլ աուրայով, որը հիմա ամեն անգամ նկարում եմ մեծ բավականությամբ (միաժամանակ հոգու մի անկյունում ունենալով այն պահը, որը հետագայում ստացավ ինչ որ “լուծում”…), եղան կյանքի հրաշալի հիշողություններ, որոնք բնական ժպիտ են առաջացնում, եղավ մի անկյուն, որտեղ երջանկությունն ավելի քան հավանական է…
Եղավ այն, ինչ պիտի լիներ…
Հիմա բոլորին ասում եմ, որ Դիլիջանի միակ թերությունն այն է, որ մաքուր օդի շնորհիվ հաճախ ու շատ ես քաղցի զգացում ունենում…
…Եվ ասում եմ նաև, որ այստեղ կարելի է վայելել երջանկություն անձրևի ժամանակ….

Ես վերջին փորձն եմ եղել …

…Մենք չորս քույր ենք…

Այդ տեղեկատվությունը միջին վիճակագրական հայի սրտի բաբախյունի արագացման և երկու հոնքի՝ ճակատի մինչև կենտրոնական հատվածը հավասարաչափ բարձրանալու հիմնավոր առիթ է…

Չեմ չափազանցնում… Իմ կյանքի ընթացքում ունեցած բազմաթիվ փորձերի արդյունքն եմ փաստում…

Մարդկանց զարմանքասարսափային այս զգացմունքի նկատմամբ իմ վերաբերմունքը մանկությունից մինչև հիմա էապես ձևափոխվել է: Երբ մանուկ հասակում անծանոթ և կեղծ ժպտացող մորաքույր-հորեղբայրներն ինձ հարցնում էին, թե ես քույր-եղբայրներից ինչ ունեմ, սկզբից հպարտորեն հայտարարում էի, քանի որ դա իմ կյանքի ամենալուսավոր ու ամենաապահով մասն էր: Հետո ինչ որ մի պահից այդ հարցի պատասխանի ժամանակ ձայնս ցածրացավ, քանի որ հասկացել էի, որ մի բան իմ պատասխանի մեջ այդ մորաքույր-հորեղբայրների համար անընդունելի կամ անհասկանալի էր… Դե, իհարկե, ինձ հատուկ ինքնամփոփության պարագայում ես այդ հարցը չէի տա և ոչ մի հարազատ մեծի, ուստի՝ մտքի սեփական կարողությունների վրա հույսս դնելով՝ ինչ որ եզրակացությունների եկա: Սկզբից հասկացել էի, որ ամեն դեպքում այդ մորաքույր-հորեղբայրների համար «երկու աղջիկ» կոմբինացիան ավելի լավ է, քան «չորս աղջիկը», հետո, մի քիչ մեծանալով, գիտակցեցի, որ այդ մորաքույր-հորեղբայրները մի քիչ տարօրինակ են, քանի որ, ինչպես կարելի է, դեմքի նման տաղտկալի ու տհաճ արտահայտություն ընդունել մի բանի նկատմամբ, ինչն իմ երջանկությունն էր: Դեմքի այդ արտահայտությունը, իհարկե, միշտ ներառում էր ժպիտի խորթ քրոջ նմանվող ինչ որ ծամածռություն՝ իբրև հայկական արիստոկրատական դաստիարակության և քաղաքավարության մեծահոգի դրսևորում:

Այս չորս քույրերը, արի ու տես, չնայած մորաքույր-հորեղբայրների կարծրատիպերին, ամենօրյա կտրվածքով, իրոք, երջանկություն են, դժվար պահերին երջանկության հույս են ու ապավեն, լավ պահերին՝ այդ լավի պարտադիր մաս:

Փոքր հասակում ինձ տանում էին, ուր հնարավոր էր, ինձ համար ստեղծում էին այն, ինչ հնարավոր էր, ինձ համար ապահովում էին այնպիսի ջերմություն, որն անգին էր, Նելլին գրել-կարդալ էր սովորեցրել խաղալու ընթացքում մինչև դպրոց գնալը… Դե ես էլ, որպես այդ քառյակի վերջին մասնիկը, միակ բանը որ կարող էի անել նրանց համար, ձմռանը երբեմն նրանց անկողինը տաքացնելն էր, քանի որ ես միշտ շոգում էի…

Դա մեկ միասնություն էր այն ժամանակ, երբ ամեն ինչ դեռ առջևում էր, հետո, երբ շատ դժվար էր…Եվ միասնություն է հիմա, երբ խաղաղ է…

Եվ այդ հասարակություն հանդիսացող մորաքույր-հորեղբայրները համարձակվում էին փորձել իրենց դեմքի՝ մութ և նեղ հոգիներից արտամղված արտահայտությամբ ինչ որ կարծրատիպային և անհիմն ազդակ հաղորդել համայն աշխարհին և նրա փոքր ներկայացուցչին, ով հարցերի պատասխաններն ինքնուրույն էր գտնում…

Ավելի մեծ տարիքում հումորով էի վերաբերվում և արդեն սպասում էի, թե ով ինչ տպավորություն կստանա և ինչ կասի, ծիծաղում էի երբեմն…

Հիմա՞… Հիմա անտարբեր եմ… Անտարբեր եմ, քանի որ անտարբեր եմ ցանկացած մորաքույր-հորեղբոր ցանկացած կարծիքի նկատմամբ…

Մենք չորս քույր ենք…

…Շատ տարբեր ենք ու շատ նման…

…Շատ պարզ ենք ու շատ բարդ…

…Շատ զգացմունքային ենք ու շատ ռացիոնալ…

…Շատ երազող ենք ու շատ հողային…

…Կարող ենք շատ ուրախանալ ու շատ տխրել…

…Կարող ենք կարեկցել հոգաչափ ՄԵՐ մարդկանց, բայց նաև անտեսել հոգաչափ ոչ ՄԵՐՈՆՑ…

…Երբեմն այլ մոլորակներից…Երբեմն նույն մասնիկից…

…Իրականում տարբեր ենք…

…Կա մի բան, որ նույնն է մեզանում միշտ, ամենուր և բոլորի հետ…

…Մեզ ճանաչող բոլորը գիտեն, թե մենք նրանց մասին ինչ ենք մտածում… Մեր բառերից, որոնց մենք “տեր ենք կանգնում”, մեր հստակ արարքներից, որոնցից մենք չենք հրաժարվում, մեր հոգուց և նրա բացահայտ արտացոլանք աչքերից, որոնց ծանր պատասխանատվությունը ստանձնել ենք ի ծնե …

Այս կյանքում ամեն ինչ ջանք և աշխատանք է պահանջում․ գործ, ընտանիք, հարազատներ, ընկերներ, գործընկերներ, հարաբերություններ, սեր․․․
Ամեն ինչի պահպանման համար էլ ամենօրյա անշահախնդիր նվիրում է պետք՝ առանց տատանման, առանց երկմտանքի ու կասկածի․․․
Մեկը մյուսից ավելի կարևոր ու թանկ չէ, դրանք բոլորն էլ մեր կյանքի ու անձի կայացման կարևոր նախապայմաններն են, ուստի՝ երբ մեկում ավելի ջանք ու եռանդ ենք ծախսում, “անգրագետ” ենք մնում այլ տեղերում․․․
Եվ եթե ցանկանում ենք պահպանել ամեն ինչ, ապա կյանքի տարբեր փուլերում ստիպված ենք կատարել ամենադժվարը և ամենացավոտը՝ փոխել մեր վարքագիծը, ճանաչել մեր թերությունները և աշխատել դրանց վրա․․․ Այդ աշխատանքը, ցավոք, մերն է, այն մեր փոխարեն ոչ ոք չի անում․․․ Մենք էլ միշտ չէ, որ այն լավ ենք անում, բայց փորձել առնվազն պարտավոր ենք․․․
Բոլոր այն պահերին, երբ հայտարարում ենք, թե դիմացինները կամ հանգամանքները պիտի հարմարվեն մեզ, մենք վստահաբար թակում ենք ինքնահաստատման ձախողման դարպասները․․․